Promocija romana Na sunčanoj strani I. Andrića i kritičke studije o Andrićevom alter egu

Spomen-zbirka Pavla Beljanskog (Trg galerija 2, Novi Sad) i Akademska knjiga u sredu 25. aprila, u 18 časova organizuju promociju knjiga: Na sunčanoj strani Ive Andrića (Akademska knjiga, 2017, priredila Žaneta Đukić Perišić) i Kavaljer Svetog duha Žanete Đukić Perišić (Akademska knjiga, 2017).

Sa stanovišta evolutivnog kriterijuma, roman Na sunčanoj strani predstavlja most na prelazu Andrićeve lirske faze u epsku. Prema mnogim obeležjima, ta proza čini se bliža Andrićevom ranom delu.
Tu je reč o premeštanju lirskog subjekta u jednu epsku proceduru/postupak, sa namerom da se formira celovit romaneskni karakter. Svojom lirskom osnovom, lik Tome Galusa kao da nije mogao da se uspostavi kao faktor romaneskne celine. Stoga bi on možda mogao da se shvati i kao jedna vrsta svesne žrtve poetičkog i stvaralačkog sazrevanja svoga tvorca.

Knjiga Kavaljer Svetog duha Žanete Đukić Perišić posvećena je tumačenju priča o Tomi Galusu, junaku koji se smatra Andrićevim alter egom. Tragajući za odgovorima na pitanje zašto pripovetke koje tematizuju piščevo lično iskustvo utamničenja početkom Prvog svetskog rata, te boravak u mariborskom zatvoru, Ivo Andrić nije uobličio u roman – a u čiju se (re)konstrukciju sama uspešno upustila – Žaneta Đukić Perišić izvela je suptilne i argumentovane analize motivacije, delovanja i psihološkog profila junaka čije ime nosi specifičnu simboliku. Ako  doživljaj zatvora shvatimo kao izvornu, „matičnu ćeliju“, iz koje proističu mnoge tematsko-motivske i idejne niti celokupnog Andrićevog dela, onda nam se knjiga Kavaljer Svetog duha nameće kao jedna od ključnih kritičkih studija o velikom piscu, pre svega zahvaljujući tumačenjima koja se diskretno i znalački kreću tananom i skrivenom linijom što povezuje piščeve najličnije sadržaje i njegovu poetiku.

Gorana Raičević

 

Share